Γράφει η Σοφία Αργυρίου, Bsc Ψυχολόγος ΑΠΘ.

Η 10η Οκτωβρίου έχει ανακηρυχθεί από τον Π.Ο.Υ ως η Παγκόσμια Ημέρα για την Ψυχική Υγεία. Στόχος αυτής της κίνησης ήταν να ξεκινήσει και να διατηρηθεί μία ανοιχτή συζήτηση γύρω από την ψυχική υγεία, την ψυχική ασθένεια, την πρόληψη και τη θεραπεία. Η Παγκόσμια Ομοσπονδία για την Ψυχική Υγεία σε συνεργασία με τον Π.Ο.Υ στοχεύουν κάθε χρόνο στο να ενημερώσουν και να ευαισθητοποιήσουν όσους περισσότερους ανθρώπους μπορούν, ώστε να διασφαλίσουν το δικαίωμα στην ψυχική υγεία  και στην προσβασιμότητά της.

Ορίζοντας την παραπάνω έννοια, θα λέγαμε ότι είναι κάτι πολύ περισσότερο από την απουσία ψυχικής ασθένειας. Η ψυχική υγεία συνίσταται στην ικανότητά μας να βιώνουμε ένα ικανοποιητικό επίπεδο ευεξίας στη ζωή μας, να αναγνωρίζουμε τις δυσκολίες και να αξιοποιούμε τις δυνατότητές μας για να ανταπεξέλθουμε, να βιώνουμε μεταβάσεις, κρίσεις και απώλειες και να προσαρμοζόμαστε λειτουργικά στα νέα δεδομένα, να αναπτύσσουμε υγιείς κοινωνικούς και συναισθηματικούς δεσμούς, να θέτουμε όρια, να διεκδικούμε, να παράγουμε, να προσφέρουμε, αλλά και να ζητούμε και να δεχόμαστε βοήθεια, όταν αισθανόμαστε ότι τα γεγονότα μας κυριεύουν.

Σήμερα, η ανάγκη να διαφυλάξουμε και να προάγουμε την ψυχική μας υγεία καθίσταται ζωτική. Η νόσος Covid – 19 ήταν και εξακολουθεί να είναι μία παγκόσμια υγειονομική κρίση που, πέρα από τις επιπτώσεις της σε επίπεδο σωματικής υγείας, έφερε ένα μεγάλο πλήγμα στην ψυχική μας ευημερία. Η νόσηση αυτή καθεαυτή, ο θάνατος αγαπημένων προσώπων, η έλλειψη γνώσης, η αστάθεια, ο περιορισμός, η απομόνωση, η απώλεια της εργασίας, συνδέθηκαν με έντονα αισθήματα φόβου, θλίψης, αβοηθησίας, συμπτώματα άγχους και κατάθλιψης.

 Τα ποσοστά καταχρήσεων και αυτοκτονικών τάσεων σε νέους 18 – 24 ετών, κατά τη διάρκεια της πανδημίας, διπλασιάστηκαν, με τους αριθμούς να ανεβαίνουν από 13% σε 25% και από 11% σε 26%, αντίστοιχα. Παράλληλα, τα ποσοστά εμφάνισης συμπτωμάτων ψυχικής ασθένειας σε ενήλικο πληθυσμό αυξήθηκαν από 32% σε 56%, γεγονός που συσχετίστηκε άμεσα τόσο με την ίδια τη νόσο, όσο και με τις συνακόλουθες επιδράσεις της στον εργασιακό, οικονομικό και κοινωνικό τομέα. Όσον αφορά στα άτομα που ήδη βίωναν μία ψυχική ασθένεια, ο Covid – 19 και η συνθήκη της καραντίνας, επιδείνωσαν την τρέχουσα κατάσταση της ασθένειας.

Όλα τα παραπάνω συνηγορούν στην ανάγκη για προσβασιμότητα. Η πανδημία, ενώ, αρχικά, λειτούργησε παρεμποδίζοντας την ήδη μειωμένη πρόσβαση στους φορείς παροχής υπηρεσιών ψυχικής υγείας, στη συνέχεια,  έδωσε ώθηση στον κλάδο, ώστε να αναπτυχθούν και να εξελιχθούν εναλλακτικοί τρόποι  πρόσβασης σε ψυχολογικές υπηρεσίες, όπως οι τηλεφωνικές γραμμές υποστήριξης και οι διαδικτυακές συμβουλευτικές συναντήσεις.. Τα εμπόδια, όμως, στην εύκολη πρόσβαση παραμένουν και οφείλονται σε ποικίλους παράγοντες, με κυριότερο την έλλειψη γνώσης και ενημέρωσης του ευρέος κοινού. Ο κόσμος θα πρέπει να γνωρίζει ότι υπάρχουν υπηρεσίες με εξειδικευμένο προσωπικό στις οποίες μπορεί να απευθυνθεί για να ζητήσει βοήθεια και υποστήριξη. Υπηρεσίες που είναι δωρεάν, παρέχονται ισότιμα για όλους , αποτελούν μέρος του δικαιώματός του στην φροντίδα της υγείας, αλλά και καθήκον ενός κράτους πρόνοιας που οφείλει να τις παρέχει.

Το μήνυμα που συνοδεύει φέτος την Παγκόσμια Ημέρα για την Ψυχική Υγεία είναι : ‘’ Ψυχική υγεία σε έναν άνισο κόσμο – Φροντίδα της ψυχικής υγείας όλων – Ας το κάνουμε πραγματικότητα’’. Ας υιοθετήσουμε τη συγκεκριμένη φράση και ας στοχεύσουμε στην ενημέρωση και στην ευαισθητοποίηση, προκειμένου όλοι να γνωρίζουν το δικαίωμα τους στην ψυχική υγεία, στην φροντίδα της και στην ελεύθερη, ισότιμη πρόσβαση στις αντίστοιχες υπηρεσίες.

Ενδεικτικά αναφέρουμε :

Τηλεφωνική γραμμή ψυχοκοινωνικής υποστήριξης 10306

Γραμμή βοήθειας για την κατάθλιψη 1034

Γραμμή SOS για την αντιμετώπιση της βίας 15900

Παροχή online συμβουλευτικών συναντήσεων από την Εταιρεία ψυχικής υγείας και κοινωνικής αποκατάστασης – ΕΨΥΚΑ

Κέντρα ψυχικής υγείας σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη, Αλεξανδρούπολη, Βόλο, Κατερίνη, Χανιά, Ρέθυμνο, Ηράκλειο, Σέρρες, Ιωάννινα, Τρίπολη, Χαλκίδα, Καβάλα, Λάρισα, Σάμο, Πάτρα, Δράμα, Ξάνθη, Ηγουμενίτσα, Αγρίνιο, Ναύπλιο, Κέρκυρα.

Κέντρα Κοινότητας των δήμων, τα οποία στελεχώνονται από ψυχολόγους και κοινωνικούς λειτουργούς και λειτουργούν σχεδόν σε όλους τους δήμους της Ελλάδας

Κέντρα συμβουλευτικής και ψυχολογικής υποστήριξης φοιτητών σε όλα τα πανεπιστήμια της χώρας

Όλες οι υπηρεσίες παρέχονται δωρεάν.

Βιβλιογραφία:

http://www.psychargos.gov.gr/

https://www.who.int/campaigns/world-mental-health-day/2021

World Mental Health Day 2021 merits more attention in Covid-19 times https://timesofindia.indiatimes.com/blogs/development-chaupal/world-mental-health-day-2021-merits-more-attention-in-covid-19-times/

Panchal, N., Kamal, R., Orgera, K., Cox, C., Garfield, R., Hamel, L., & Chidambaram, P. (2020). The implications of COVID-19 for mental health and substance use. Kaiser family foundation21.

Mental Health Effects of COVID-19, AJN, American Journal of Nursing: November 2020 – Volume 120 – Issue 11 – p 15 doi: 10.1097/01.NAJ.0000721880.79285.04

Al Dhaheri AS, Bataineh MF, Mohamad MN, Ajab A, Al Marzouqi A, et al. (2021) Impact of COVID-19 on mental health and quality of life: Is there any effect? A cross-sectional study of the MENA region. PLOS ONE 16(3): e0249107

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *